
පුරාණ කාලයක, ඉන්දියාවේ ඝන කැලෑවක, ධර්මය හා ඤාණයෙන් පිරිපුන්, බුද්ධිමත් බෝසත් සර්පයෙක් වාසය කළේය. ඔහු නාග ලෝකයේ උපත ලබා, අතිශයින් ඥානවන්ත හා කරුණාවන්ත ගුණයෙන් යුතු විය. ඔහුගේ සිරුර රන්වන් පැහැයෙන් දිදුලන අතර, නළලේ මැණික් පහක් බැබළිණි. ඔහුට මහා නාගරාජ යන ගෞරවනීය නාමයද පටබැඳිණි. ඔහුගේ නිවස වූයේ භූමියේ රහස් ළිඳක් අසල, විශාල සඳුන් ගසක මුල ය. එම ළිඳෙහි ජලය අතිශයින් පිරිසිදු වූ අතර, එයින් නිකුත් වන සිහිල් සුළඟ මුළු කැලෑවම සුවඳින් පුරවයි.
එක් දිනක්, කැලෑව මැදින් ගමන් කරමින් සිටි එක් වෙළෙන්දෙක්, ධර්මය හා ඤාණයෙන් පිරිපුන්, බුද්ධිමත් බෝසත් සර්පයෙකු දුටුවේය. වෙළෙන්දා මහා නාගරාජ දුටු විට, ඔහුගේ සිතෙහි පුදුමයක් හා භක්තියක් ඇති විය. ඔහුට සර්පයාගේ කතාව අසන්නට ආශාවක් ඇති විය. ඔහු සර්පයා වෙත ගොස්, ගෞරවයෙන් වැඳ, මෙසේ පැවසීය:
"ශ්රෙෂ්ඨ නාගරාජයනි, ඔබගේ ඥානය හා කරුණාව ගැන මා අසා ඇත. අද මාගේ වාසනාවට ඔබව දැකගන්නට ලැබුණි. මට ඔබගේ කතාව අසන්නට අවසර දෙන්නේද?"
බෝසත් සර්පයා, වෙළෙන්දාගේ භක්තිය දුටු විට, ඔහුගේ සිතෙහි සතුටක් ඇති විය. ඔහු වෙළෙන්දාට මෙසේ පිළිතුරු දුන්නේය:
"වෙළෙන්දාණෙනි, මාගේ කතාව ඇසීමට ඔබ කැමැත්තෙන් සිටිනවා නම්, මා එය ඔබට කියන්නෙමි. නමුත්, ධර්මය හා ඤාණයෙන් පිරිපුන්ව සිටීමට නම්, ඔබ යහපත් මඟ ගමන් කළ යුතුය."
වෙළෙන්දා සතුටින් හිස වනා, සර්පයාගේ කතාව අසන්නට සූදානම් විය. බෝසත් සර්පයා මෙසේ කතාව පටන් ගත්තේය:
"මා උපතින්ම ඥානවන්ත සර්පයෙක්මි. මාගේ ජීවිතයේ එක් අවස්ථාවක, මා ඉතාමත් ධනවත් හා බලවත් සර්පයෙක්ව සිටියෙමි. මාගේ ලෝකය රන්, රිදී, මුතු, මැණික් වලින් පිරිපුන්ව තිබුණි. නමුත්, මාගේ සිතෙහි සතුටක් නොවීය. මාගේ ධනය හා බලය නිසා, මා අහංකාර වූ අතර, අනෙකුත් සර්පයන්ට හා ජීවීන්ට ගරු නොකළෙමි. මාගේ අහංකාරය නිසා, මා බොහෝ වැරදි කළෙමි. මාගේ ජීවිතය දුකින් පිරිපුන්ව තිබුණි."
බෝසත් සර්පයා ටිකක් නැවතී, වෙළෙන්දා දෙස බැලුවේය. වෙළෙන්දාගේ මුහුණෙහි පුදුමය හා කණගාටුවක් දක්නට ලැබිණි. සර්පයා දිගටම කතාව පැවසීය:
"එක් දිනක්, මාගේ ජීවිතය වෙනස් වීමට හේතුවක් විය. මාගේ ධනය හා බලය නිසා, මාගේ ශරීරය රෝගී විය. මාගේ සිරුරෙන් දුර්ගන්ධයක් පිටවීමට පටන් ගත් අතර, මාගේ මැණික් පහද බැබළීම නැවතීය. මාගේ ධනය හා බලය මා බේරාගැනීමට කිසිවක් කළේ නැත. මා ඉතාමත් දුකට පත් විය."
වෙළෙන්දාගේ මුහුණෙහි කණගාටුවක් දක්නට ලැබිණි. ඔහු සර්පයාගෙන් මෙසේ ඇසීය:
"ශ්රෙෂ්ඨ නාගරාජයනි, ඔබගේ දුක මා තේරුම් ගනිමි. ඉන්පසු කුමක් වූයේද?"
බෝසත් සර්පයාගේ දෑස් වලින් කඳුළු ගලා ආවේය. ඔහු මෙසේ කතාව ඉදිරියට ගෙන ගියේය:
"මාගේ රෝගය උත්සන්න වන විට, මාට එක් ඍද්ධිමත් රහතන් වහන්සේ නමක් මුණ ගැසුණි. උන්වහන්සේ මාගේ දුක දැක, මට ධර්මය දේශනා කළහ. උන්වහන්සේ මට කියා දුන්නේ, සැබෑ සතුට ධනයෙන් හෝ බලයෙන් නොලැබෙන බවත්, එය ධර්මය හා යහපත් ක්රියාවලින් පමණක් ලැබෙන බවත් ය. උන්වහන්සේ මට කියා දුන්නේ, අහංකාරය හා කෝපය නිසා ඇති වන දුක ගැනත්, කරුණාව හා ඤාණයෙන් ජීවත් වීමෙන් ඇති වන සතුට ගැනත් ය."
සර්පයාගේ කතාව අසා සිටි වෙළෙන්දාගේ හදවතෙහි ආලෝකයක් ඇති විය. ඔහු මෙසේ පැවසීය:
"ශ්රෙෂ්ඨ නාගරාජයනි, ඔබගේ කතාව මා හදවතට කාවැදුණි. මාද ධනය හා බලය ගැන මෝඩ ලෙස සිතමින් සිටියෙමි. දැන් මා ධර්මය හා යහපත් ක්රියාවලින් ජීවත් වීමට අධිෂ්ඨාන කරගනිමි."
බෝසත් සර්පයා සතුටින් වෙළෙන්දා දෙස බලා මෙසේ කීවේය:
"වෙළෙන්දාණෙනි, ඔබගේ අධිෂ්ඨානය මා සතුටු කර ඇත. ධර්මය හා ඤාණයෙන් ජීවත් වීමෙන්, ඔබ සැබෑ සතුට හා සාමයට ළඟා වනු ඇත. මගේ රෝගය සුව වුයේ, මා ධර්මය පිළිගත් නිසාය. මා ධනය හා බලය අතහැර, ධර්මය හා යහපත් ක්රියාවලින් ජීවත් වීමට පටන් ගත් විට, මගේ ශරීරය සුව විය. මාගේ මැණික් පහද නැවත බැබළීමට පටන් ගත් අතර, මාගේ සිතෙහි සතුට හා සාමය ඇති විය. දැන් මා ඥානවන්ත සර්පයෙකු ලෙස, ධර්මය හා ඤාණයෙන් පිරිපුන්ව ජීවත් වෙමි."
වෙළෙන්දා බෝසත් සර්පයාට ගෞරවයෙන් වැඳ, ධර්මය හා ඤාණයෙන් ජීවත් වීමට අධිෂ්ඨාන කරගෙන, තම ගමන ගියේය. ඔහු තම ජීවිතයේ ඉතිරි කාලය ධර්මය හා යහපත් ක්රියාවලින් පිරිපුන්ව ගත කළ අතර, සැබෑ සතුට හා සාමයට ළඟා විය.
බෝසත් සර්පයා, තම ඥානය හා කරුණාවෙන්, තවත් බොහෝ ජීවීන්ට ධර්මය දේශනා කළේය. ඔහු ධර්මය හා ඤාණයෙන් පිරිපුන්ව, සදාකල් ජීවත් විය. මෙම කතාව, ධර්මය හා ඤාණයෙන් ජීවත් වීමෙන් ලැබෙන සැබෑ සතුට හා සාමය ගැන අපට කියා දෙයි.
— In-Article Ad —
සමූහයාගේ එකමුතුව හා නායකයෙකුගේ ධෛර්යය, විශාල විපත්ති පවා ජය ගැනීමට සමත් වේ.
පාරමිතා: ධෛර්යය, ප්රඥාව, සහයෝගය
— Ad Space (728x90) —
233Dukanipātaකකුධ ජාතකය පුරාණ කාලයෙහි බරණැස් නුවර බ්රහ්මදත්ත නම් රජ්ජුරුවන් රාජ්යය කරන්නා වූ කල්හි, බෝධිස...
💡 සැබෑ සතුට, ධනය, සැප සම්පත් වලින් නොව, ධර්මය, කරුණාව, සහ අනුන්ට උපකාර කිරීමෙන් ලැබෙනවා. සුන්දරත්වය, ධනය, සැප සම්පත් transient, ephemeral. ධර්මය, කරුණාව, සදාකාලිකයි.
411Sattakanipātaනැණවත් කපුටා නැණවත් කපුටා ඈත අතීතයේ, සාරවත් භූමියක, ඝන කැලෑවකින් වට...
💡 නැණ සහ ප්රඥාව භාවිතා කිරීමෙන් ඕනෑම ගැටලුවකට විසඳුම් ලැබේ. සාමූහික ශක්තියෙන් ඕනෑම දෙයක් ජය ගත හැකිය.
176DukanipātaMūkapacca JātakaIn the ancient city of Mithila, a kingdom renowned for its righteousness and prosper...
💡 The greatest strength is not always in our own abilities, but in the wisdom to recognize and utilize the talents of others, and in the humility to seek improvement.
180DukanipātaNimiduttaka JātakaIn the ancient and prosperous kingdom of Mithila, ruled a king named Nimi. King Ni...
💡 True liberation comes not from accumulating worldly possessions or power, but from the inner detachment from desires and the understanding of impermanence.
181DukanipātaMugapakkha Jataka In a time long past, when the Bodhisatta was born as a prince named Mugapakkha in ...
💡 True leadership is a blend of wisdom, compassion, and selfless service. Detachment from ego and worldly desires empowers one to serve others effectively.
177DukanipātaVirocana JātakaIn the city of Varanasi, there lived a king named Dighavapi, a ruler known for his de...
💡 True prosperity lies not in abundance, but in the diligent spirit and the appreciation for what one has, often learned through the anticipation of scarcity.
— Multiplex Ad —